Op de vroege ochtend van Hemelvaart hoor ik een zacht plofje. Alsof er iets tegen het raam vloog. Even later sta ik met mijn dochter voor het keukenraam. In de tuin zit een versuft babyvogeltje op het gras. Achter het hek met hedra zien we de buurkat sluipen. Voor ik het weet sta ik buiten in mijn pyama met het vogeltje in mijn hand. Ik leg het op een beschutte plek waar de kat niet bij kan maar de ouders wel. Maar er zit niet veel levensenergie in. Deze gaat het niet redden. Twee nestgenootjes oefenen hun vleugels in de heg en onder de appelboom. Hun ouders vonden het dus tijd om ze het nest uit te gooien. Precies op het snijvlak van rijp om het te gaan leren, en kwetsbaar omdat ze nog niet zo snel en sterk zijn en dus een makkelijke prooi.
Om de eksters, meeuwen en buurkat weg te houden ga ik op een afstandje zitten. De ouders vliegen heen en weer met insecten en wormpjes. Ze houden het scherp in de gaten. Mijn hond is nieuwsgierig en nadert het vogeltje onder de appelboom. Heel even staan ze neus aan snaveltje. Het vogeltje blijft zitten. Mijn hond snuffelt heel zachtjes en laat het daarna met rust. Na een tijdje rusten en eten maakt het ineens een vlucht de appelboom in. Daar is het beschut en veilig. Ik kan naar binnen. Met deze komt het goed.
Binnen schiet mijn herinnering terug naar de kwetsbaarheid van mijn kinderen net na het verlies van hun vader. Vier dagen na zijn overlijden vierde mijn dochter haar 17de verjaardag. Negen dagen voor zijn overlijden vierde mijn zoon zijn 19de verjaardag. Op de een of andere manier gebeurt alles bij ons in september. Hun puberteit stond in het teken van een ongeneeslijk zieke vader en isolatie door COVID. Hoe maak je je dan gezond los van je ouders. En hoe duw je je kind als ouders dan liefdevol het nest uit….
Toen kort na zijn overlijden de stroom uitviel en ik de buitenlampen niet meer aan kreeg omdat het met allemaal apps verbonden was en mijn overbelaste brein de logica niet zag, vroeg ik mijn zoon of hij het wist. We stonden samen in de keuken en hij slaakte een zucht vanuit zijn tenen. ‘Nu papa er niet meer is ben ik verantwoordelijk voor alles’. Dat was wat hij zei. En voelde.
Ik zei tegen hem: ‘Jij bent mijn kind, ik ben en blijf jouw ouder. Als er een probleem is, regel ik dat. Je mag altijd helpen, maar bij gedoe draag ik eindverantwoordelijkheid. Zo draag ik ook mijn eigen verdriet. We mogen elkaar altijd troosten, maar ik draag mezelf, dat hoef je niet over te nemen.’
De zucht die toen volgde was er eentje van opluchting. Er viel een last van hem af. Er was weer ruimte. Alles stond weer op de juiste plek. Nu voor ons drietjes, in plaats van ons vieren. Ik ben en blijf de basis waar ze op terug kunnen vallen. Inmiddels voel ik dat ik het op mijn manier mag doen. En toch. Op de achtergrond is daar altijd iets wat zegt: Hoe zou hij dit aangepakt hebben? Precies deze vraag stel ik dus ook vaak aan mijn kinderen: ‘Wat zou papa ervan gezegd hebben?’ Vaak komt er dan een antwoord waar we in alle lichtheid keihard om moeten lachen.
Met vallen en opstaan duw ik ze als alleenstaande ouder het nest uit. Ik mis good cop – bad cop, iemand die het soms even overneemt. Iemand die na een conflict zegt dat ik het goed doe als moeder. De bevestiging geeft als ik het even niet meer weet.
Het is balanceren op het snijvlak van kwetsbaarheid en moed. Daarbij staar ik ook recht mijn eigen ‘alleen – overblijven- angst’ aan. Want op een dag gaan ze op reis, studeren, samenwonen en vliegen ze uit. Zit ik in dat grote huis met de hond.
In het rouwen, helen en losmaken komen ook dingen aan het licht waar ze met pijn op terugkijken. Ik zet dingen recht die we samen op onze manier hebben aangepakt. Voor de heling van mijn kind erken ik dat we dingen gemist hebben. Om ze laten groeien vraagt het van mij om mezelf te overstijgen en naast hen te gaan staan in die ervaren pijn. Helen begint met erkennen. In het licht van alles gedragen te hebben in een extreme situatie vind ik dat best moeilijk en verdrietig voor mezelf. Het roept primair een gevoel op van tekort geschoten zijn. Ik kon niet beter dan dat ik gedaan heb.
Hoe verder we in de tijd komen, hoe ouder ze worden en hoe meer gesprekken we erover voeren: Het verzacht en versterkt. Juist in de moeilijke gesprekken en het echt aankijken van de pijnlijkheden groeit onze verbinding. Ze winnen aan kracht en ik voed ze om de wereld in te gaan en mij los te laten. Maar man, wat is dat hard werken. En wat is het soms kwetsbaar.
Het vogeltje dat tegen het raam gevlogen was heeft op het beschutte plekje het leven gelaten. Het ligt in een grafje onder de appelboom. Veilig voor de buurkat. Het nestgenootje heeft de veugels gespreid en is de wereld in. Om op eigen kracht verder te groeien en plek in te nemen in de wereld.
Geef een reactie